Rzecznik Ubezpieczonych > Orzecznictwo > Art. 446 k.c. - śmierć poszkodowanego > Odszkodowanie dla osób bliskich w razie śmierci poszkodowanego

Odszkodowanie dla osób bliskich w razie śmierci poszkodowanego

  • wyrok SN z dnia 2005.04.13 IV CK 648/04 OSNC 2006/3/54
    Pokrewieństwo nie stanowi wyłącznego kryterium zaliczenia do najbliższych członków rodziny w rozumieniu art. 446 § 3 k.c.

  • wyrok s.apel. w Białymstoku z dnia 2002.04.18 I ACa 399/02 OSA 2003/3/12
    O przyznanych w art. 446 § 2 i § 3 Kodeksu cywilnego roszczeniach o rentę i odszkodowanie należy rozstrzygać mając na względzie - poza zawartymi w tych przepisach wskazówkami - podstawowe zasady obowiązującego porządku prawnego, w tym wyrażoną w art. 5 k.c. klauzulę zasad współżycia społecznego. Stoi ona na przeszkodzie czerpaniu przez osoby formalnie uprawnione korzyści ze sprzeciwiającego się porządkowi prawnemu postępowania zmarłej osoby bliskiej. Na wysokość tych świadczeń nie mogą mieć więc wpływu osiągane przez nią nielegalnie dochody.

    Inne - poza uprawnionymi do alimentów - osoby bliskie, którym zmarły dostarczał stale środków utrzymania, mogą żądać renty na podstawie art. 446 § 1 zdanie 2 k.c., jeżeli z okoliczności wynika, że przemawiają za tym zasady współżycia społecznego. Ciężar dowodu tych okoliczności spoczywa na powodzie.

  • wyrok s.apel. w Katowicach z dnia 2001.04.19 I ACa 23/01 Wokanda 2002/7-8/77
    Ocena, czy nastąpiło znaczne pogorszenie sytuacji członków rodziny zmarłego nie może odnosić się wyłącznie do stanu z dnia śmierci poszkodowanego, ale musi prowadzić do porównania hipotetycznego stanu odzwierciedlającego sytuację, w jakiej w przyszłości znajdowaliby się bliscy zmarłego, do sytuacji, w jakiej znajdują się w związku ze śmiercią poszkodowanego.

  • wyrok s.apel. w Białymstoku z dnia 2001.02.06 I ACa 30/01 OSA 2001/9/49
    Przyznane w oparciu o art. 446 § 3 k.c. odszkodowanie ma na celu naprawienie szkody majątkowej, która nie jest uwzględniona przy zasądzaniu renty osobom uprawnionym. Dla oceny znacznego pogorszenia się sytuacji życiowej miarodajny jest stan w chwili śmierci osoby bezpośrednio poszkodowanej z tym, że jeżeli ma miejsce pogarszanie się tej sytuacji, to uwzględnia się też sytuację z daty wyrokowania.

  • wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 1998.07.23 I ACa 343/97 OSA 1999/1/2
    Odszkodowanie z art. 446 § 3 k.c. i odsetki za opóźnienie z art. 481 § 1 k.c. z chwilą ich powstania stanowią odrębne i niezależne od siebie roszczenia i nie mogą na siebie wzajemnie oddziaływać. W szczególności nie można zmniejszać odszkodowania z uwagi na wysokość odsetek spowodowaną znacznym opóźnieniem w spełnieniu świadczenia, jak również nie można ograniczać wysokości odsetek z uwagi na wysokość roszczenia odszkodowawczego. Operacje takie prowadziłyby bowiem do niczym nieusprawiedliwionego uprzywilejowania dłużnika, odnoszącego korzyści z nieterminowego wykonania zobowiązania.

  • wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 1998.01.28 I ACa 740/97 OSAŁ 1998/2-3/21
    Nie zaskarżenie przez poszkodowanego postanowienia sędziego komisarza o ustaleniu listy wierzytelności, w którym jego wierzytelność do upadłego Zakładu Ubezpieczeń z tytułu szkód związanych z wypadkiem komunikacyjnym uznana została tylko w części nie ma wpływu na wynikający z art. 446 § 1 i 3 k.c. w związku z art. 446 § 1 k.c. i art. 435 § 1 k.c. zakres odpowiedzialności sprawcy wypadku. Kwoty wypłacone poszkodowanemu w postępowaniu upadłościowym podlegają natomiast odliczeniu od odszkodowania przyznanego mu przez Sąd w oparciu o art. 446 § 1 i 3 k.c. w procesie przeciwko posiadaczowi pojazdu - sprawcy szkody.

  • wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 1997.07.23 I ACa 34/97 OSAŁ 1998/2-3/24
    Odszkodowanie z art. 446 § 3 k.c. i odsetki za opóźnienie z art. 481 § 1 k.c. z chwilą ich powstania stanowią odrębne i niezależne od siebie roszczenia i nie mogą na siebie wzajemnie oddziaływać. W szczególności nie można zmniejszać odszkodowania z uwagi na wysokość odsetek spowodowaną znacznym opóźnieniem w spełnieniu świadczenia, jak również nie można ograniczać wysokości odsetek z uwagi na wysokość roszczenia odszkodowawczego. Operacje takie prowadziłyby bowiem do niczym nieusprawiedliwionego uprzywilejowania dłużnika, odnoszącego korzyści z nieterminowego wykonania zobowiązania.

  • wyrok s.apel. w Poznaniu z dnia 1994.03.29 I ACr 758/93 Wokanda 1994/8/52
    Celem odszkodowania przyznanego na podstawie art. 446 § 3 k.c. ma być zrekompensowana rzeczywistego znacznego pogorszenia sytuacji życiowej najbliższych członków rodziny zmarłego, nie może być ono natomiast żródłem wzbogacenia się tych osób.

  • wyrok SN z dnia 1980.08.19 IV CR 283/80 OSNC 1981/5/81
    W sprawie o naprawienie szkody kwestia nasilenia winy sprawcy nie wpływa na wysokość odszkodowania. Jednakże swoistość roszczenia o naprawienie szkody na podstawie art. 446 § 3 k.c. przemawia za przyjęciem, że w pewnym zakresie, węższym niż przy określaniu wysokości zadośćuczynienia, wspomniana kwestia wpływa na wysokość odszkodowania.

  • wyrok SN z dnia 1980.06.03 II CR 148/80 OSNC 1981/2-3/29
    Odprawa pośmiertna nie podlega zaliczeniu na poczet świadczenia przysługującego poszkodowanemu z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia komunikacyjnego.

  • wyrok SN z dnia 1974.08.09 II CR 396/74 OSNC 1975/5/86
    Okoliczność, że dwa zdarzenia nastąpiły w wyniku jednego wypadku komunikacyjnego, nie ma wpływu ani na zasadę, ani na wysokość roszczeń dochodzonych przez poszkodowanego. Roszczenie poszkodowanego o zadośćuczynienie za krzywdę, wyrządzoną mu przez spowodowanie uszkodzenia ciała i rozstroju zdrowia (art. 445 § 1 k.c.), oraz roszczenie o odszkodowanie w związku ze znacznym pogorszeniem sytuacji życiowej wskutek śmierci ojca są roszczeniami odrębnymi i od siebie niezależnymi.

  • wyrok SN z dnia 1972.10.30 III CRN 254/72 OSNC 1973/9/159
    Na poczet świadczeń z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, należnych - w wyniku zderzenia z innym pojazdem mechanicznym - poszkodowanej w wypadku osobie bliskiej kierowcy pojazdu mechanicznego, nie można zaliczyć świadczeń przyznanych i wypłaconych tej osobie z obowiązkowego ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków w związku ze śmiercią kierowcy w tym samym wypadku (§ 20 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 1961 r. w sprawie obowiązkowych ubezpieczeń następstw nieszczęśliwych wypadków i odpowiedzialności cywilnej z ruchu pojazdów mechanicznych (Dz. U. Nr 55, poz. 311).

  • wyrok SN z dnia 1970.08.05 II CR 313/70 OSNC 1971/3/56
    Jeżeli pozamałżeńskie dziecko było wychowywane i utrzymywane przez dziadków, to okoliczność, że matka żyje i jest zdolna do alimentacji dziecka, nie stoi na przeszkodzie do uznania, iż śmierć dziadka znacznie pogorszyła sytuację życiową dziecka, oraz do zasądzenia na rzecz tego dziecka odszkodowania przewidzianego w art. 446 § 3 k.c.

  • wyrok SN z dnia 1969.05.08 II CR 114/69 OSNC 1970/7-8/129
    Jeżeli członek rodziny dozna na skutek silnego wstrząsu psychicznego spowodowanego tragiczną śmiercią osoby najbliższej znaczniejszych zmian w stanie zdrowia, to zachodzą przesłanki do zasądzenia na jego rzecz odszkodowania przewidzianego w art. 446 § 3 k.c.

  • wyrok SN z dnia 1968.02.06 I CR 654/67 OSNC 1969/1/14
    Utrata przez dziecko osobistych starań matki o jego utrzymanie i wychowanie stanowi przede wszystkim o pogorszeniu się sytuacji życiowej dziecka, uzasadniającym odszkodowanie na podstawie art. 446 § 3 k.c. Jeśli zaś utrata ta dotyczy także świadczonych przez matkę dziecka usług, które nie wymagają jej osobistych starań, to powstała w ten sposób szkoda podlega wyrównaniu w drodze renty.

  • wyrok SN z dnia 1967.07.25 I CR 81/67 OSNC 1968/3/48
    Przepis art. 446 § 3 k.c. wprowadził zarówno w stosunku do przepisu art. 166 k.z., jak i w stosunku do poglądów orzecznictwa wykształconego na gruncie tego ostatniego przepisu zmianę, że roszczenie członków rodziny zmarłego nie ma charakteru "zadośćuczynienia za krzywdę moralną", lecz stanowi odszkodowanie. W odróżnieniu od przyjętej wykładni art. 166 k.z. - przepis art. 446 § 3 k.c. wymaga istnienia znacznego pogorszenia sytuacji życiowej członków rodziny zmarłego. Dotychczasowe kryteria pogorszenia się w tej sytuacji przyjęte w tym orzecznictwie mogą być obecnie stosowane tylko odpowiednio, jeżeli uwzględniają element znacznego pogorszenia sytuacji.

  • uchwała SN z dnia 1966.10.03 III CZP 17/66 OSNC 1968/1/1 7 sędziów - zasada prawna
    Umowa, na podstawie której poszkodowany otrzymuje zamiast renty z tytułu czynu niedozwolonego jednorazowe odszkodowanie jest dopuszczalna, jeżeli jej zawarcie usprawiedliwiają ważne powody.

    Umową taką nie można jednak objąć ewentualnej szkody, jaka może powstać w przyszłości.

Informacje prasowe z rynku

20.11.2008 - Ubezpieczenia majątkowe

Skarżą ubezpieczycieli

czytaj więcej


20.11.2008 - Ubezpieczenia na życie

Zakończona fuzja Benefii Życie i Royal Polska

czytaj więcej


20.11.2008 - Zabezpieczenie emerytalne

Transferów w OFE coraz więcej

czytaj więcej



Współpraca międzynarodowa Bieżące prace parlamentu