-
wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 1995.09.19 I ACr 393/95 OSA 1995/9/66
Zadośćuczynienie z racji swoich funkcji kompensacyjnych jest świadczeniem, którego wysokość zależna jest od rozmiaru krzywdy oraz warunków i cen obowiązujących w dacie jego zgłoszenia i ustalenia (art. 363 § 2 k.c.). Jeżeli dłużnik nie spełnia świadczenia lub spełnia je jedynie częściowo i określa wysokość zadośćuczynienia według warunków z daty wyrokowania (art. 363 § 2 k.c.) - dla prawidłowego określenia daty początkowej płatności odsetek konieczne jest ustalenie, przy zastosowaniu zasad art. 481 § 1 k.c., jaka część ze zgłoszonych roszczeń była zasadna co do wysokości w dacie ich wymagalności.
-
uchwała SN z dnia 1998.03.19 III CZP 72/97 OSNC 1998/9/133
Odsetki od takiego odszkodowania, jeżeli przysługuje ono od zakładu ubezpieczeń z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, należy liczyć od pierwszego dnia po upływie terminu wypłaty odszkodowania określonego w § 32 ust. 1 lub 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1992 r. w sprawie ogólnych warunków obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów (Dz. U. Nr 96, poz. 475 ze zm.), chyba że szczególne okoliczności przemawiają za przyjęciem innej daty.
-
wyrok s.apel. w Warszawie z dnia 1995.12.01 I ACr 760/95 OSA 1996/4/17
Możność korzystania ze środków obrony w procesie cywilnym wynika z prawa strony do merytorycznego zbadania przez sąd powszechny zasadności jej stanowiska co do istoty sporu. Skorzystanie z tego prawa nie uzasadnia poglądu, że działaniem tym strona doprowadziła do zwłoki wykonania zobowiązania, uprawniającej wierzyciela do żądania naprawienia szkody wynikłej ze zwłoki. Zwłoka dłużnika jest kwalifikowanym opóźnieniem w spełnieniu świadczenia, a szkoda wierzyciela powstała na skutek zwłoki spełnienia świadczenia musi pozostawać w normalnym, adekwatnym związku przyczynowym ze zwłoką (art. 361 § 1 k.c.).
-
wyrok SN z dnia 1986.08.18 II CR 187/86 OSNC 1987/11/180
W sytuacji gdy poszkodowany w wypadku komunikacyjnym nie zgłosił roszczenia do zakładu ubezpieczeń (§ 20 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 listopada 1974 r. w sprawie obowiązkowych ubezpieczeń komunikacyjnych - Dz. U. Nr 46, poz. 274), zakład ubezpieczeń dopuszcza się zwłoki, gdy nie uiszcza świadczenia po upływie 30 dni od doręczenia pozwu i od tej daty należy liczyć odsetki (art. 476 k.c.).
-
wyrok SN z dnia 1972.05.03 I CR 57/72 OSP 1973/4/78
Przy ocenie wymagalności roszczeń w stosunku do PZU z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego miarodajne są przepisy i zasady prawa cywilnego dotyczące odpowiedzalności posiadacza pojazdu i wymagalności roszczeń w stosunku do niego.
-
Wyrok z dnia 29 maja 2000 r. Sąd Najwyższy III CKN 823/1998
Skoro odszkodowanie wyliczone zostało według cen z daty jego ustalenia, tj. praktycznie wyrokowania (art. 455 i 363 § 2 k.c.), to odsetki należą się dopiero od tej daty, a nie od daty wcześniejszej, np. doręczenia pozwanemu odpisu pozwu, albowiem przyznana kwota odszkodowania uwzględnia zmianę cen w okresie od zaistnienia szkody do daty ustalania odszkodowania, a odsetki spełniają funkcję waloryzacyjną.
-
Wyrok z dnia 27 marca 2000 r. Sąd Najwyższy III CKN 638/1998
Przy zastosowaniu przepisu art. 481 § 1 kc trzeba mieć jednak na uwadze, że przy braku oznaczenia terminu świadczenia wiąże on powstanie stanu opóźnienia z wezwaniem do zapłaty (por. art. 455 kc).
-
Wyrok z dnia 15 lutego 2001 r. Sąd Najwyższy II CKN 386/2000
Dopiero od daty ustalenia okoliczności co do poniesionej przez skarżącego szkody majątkowej i trwałego uszczerbku na zdrowiu zakład ubezpieczeń popadł w opóźnienie ze spełnieniem świadczenia w rozumieniu art. 481 § 1 k.c., wobec czego powstało po jego stronie zobowiązanie uboczne do świadczenia odsetek.
Uwaga: Teza częściowo nieaktualna
-
Wyrok z dnia 22 lutego 2001 r. Sąd Najwyższy II CKN 404/2000
Przepis art. 481 § 1 k.c. przewiduje uprawnienie dla wierzyciela do żądania odsetek za czas opóźnienia. Orzeczenie uwzględniające na podstawie art. 3581 § 3 k.c. żądanie o zwaloryzowanie świadczenia ma znaczenie konstytutywne. Dlatego też nie ulega wątpliwości, że stan opóźnienia względem zmienionej wysokości świadczenia pieniężnego może powstać dopiero od daty tego orzeczenia.
-
Wyrok z dnia 7 sierpnia 2003 r. Sąd Najwyższy IV CKN 372/2001
1. Zasądzenie odszkodowania według cen z chwili wyrokowania może uzasadniać przyznanie odsetek od tej daty. Przewidziana w art. 363 § 2 k.c. zasada zasądzania odszkodowania według cen z daty ustalenia odszkodowania nie wyłącza w tej materii innych rozwiązań.
2. Roszczenie o odsetki za opóźnienie jest oparte na podstawie faktycznej i prawnej, odrębnej od podstawy należności głównej, dlatego odsetki za opóźnienie z powodu nieterminowej zapłaty świadczenia głównego bezpośrednio nie wpływają na ekwiwalentność świadczeń. Świadczenie uzyskane w wyniku realizacji roszczenia o odsetki za opóźnienie (art. 481 § 1 k.c.) nie powiększa wartości należności głównej i tym samym wprost jej nie waloryzuje. Z tego względu trafna jest konkluzja, że waloryzacja nawet należności głównej nie wyłącza żądania zasądzenia odsetek.
3. Jeżeli dłużnik nie płaci odszkodowania w terminie, wierzyciel nie ma możliwości czerpania korzyści z należnego mu świadczenia pieniężnego. Doznany przez niego z tego względu uszczerbek powinien być pokryty przez przyznanie mu odsetek za opóźnienie. Innymi słowy, odszkodowanie w rozmiarze, w jakim ono należy się wierzycielowi w terminie, w którym ma je zapłacić, powinno być w zasadzie oprocentowane od tego dnia.
-
Wyrok z dnia 1 października 2003 r. Sąd Najwyższy II CK 67/2002
Wierzycielowi nie należą się odsetki od chwili ogłoszenia upadłości tylko wówczas, gdy żąda zaspokojenia z funduszów masy, może ich natomiast dochodzić od upadłego po zakończeniu postępowania upadłościowego.
Odszkodowanie to powinno zostać wypłacone niezwłocznie po uzyskaniu informacji o istnieniu i zakresie uzasadnionych wierzytelności poszkodowanych wobec upadłego zakładu ubezpieczeń, tj. po otrzymaniu akt szkody tego zakładu.
-
Wyrok z dnia 30 października 2003 r. Sąd Najwyższy IV CK 130/2002
W razie ustalenia wysokości zadośćuczynienia według stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy uzasadnione jest przyznanie odsetek dopiero od chwili wyrokowania.
-
Wyrok z dnia 16 lipca 2004 r. Sąd Najwyższy I CK 83/2004, opubl. M.Prawn. 2004/16/726
Opóźnienie świadczenia odszkodowawczego następuje, jeżeli dłużnik nie spełni świadczenia niezwłocznie po wezwaniu go przez wierzyciela i od tej chwili należą się wierzycielowi odsetki bez względu na to z jakiej daty ceny są podstawą ustalenia wysokości odszkodowania.